Theo van Doesburg

1 video's

Theo van Doesburg, pseudoniem van Christian Emil Marie Küpper, is één van de belangrijkste vertegenwoordigers en propagandisten van de abstracte kunst in de 20e eeuw. Hij is vooral bekend geworden als oprichter en redacteur van het kunsttijdschrift 'De Stijl'. 
Naast (autodidact) schilder was Van Doesburg ook actief als dichter (onder het pseudoniem I.K. Bonset), romanschrijver (onder het pseudoniem Aldo Camini), typograaf, fotograaf, interieurontwerper en architect. 

Van Doesburg was een vurig propagandist van een radicale vernieuwing in de kunst. Hij verkondigde de nieuwe gedachten door vele geschriften en lezingen, ook in het buitenland.

In de zomer van 1920 ontmoette hij de pianiste Nelly van Moorsel, met wie hij, zeer tegen de zin van haar ouders, een relatie begon. Met haar zou hij vanaf maart 1921, toen zij samen voor een grote Europese reis vertrokken, zijn verdere leven delen.

Van Doesburg propageerde een wereld waarin de kunsten een meer verheffende, apolitieke en onderling gelijkwaardige plaats innamen binnen het theoretische kader van de Nieuwe Beelding. Hiervoor zocht hij aansluiting bij de internationale avant-garde.

De Stijl

Het tijdschrift 'De Stijl' werd in 1917 door Van Doesburg met Anthony Kok en Piet Mondriaan opgericht. Het blad zou blijven verschijnen tot zijn dood in 1931. In de inleiding van de eerste uitgave schreef Van Doesburg: "... wil tegenover de archaïstische verwarring - het 'moderne barok' - de logische beginselen stellen van een rijpende stijl, gebaseerd op zuivere verhouding van tijdgeest en uitdrukkingsmiddelen".

Rondom tijdschrift De Stijl ontstaat een kunstenaarsgroepering, bestaande uit onder anderen Piet Mondriaan, Bart van der Leck, Vilmos Huszár en Gerrit Rietveld. Deze groep schilders, architecten en ontwerpers streeft naar een autonome, universele kunst, bedoeld voor een nieuwe mens in een nieuwe samenleving. Niet meer het individu, maar het grote geheel van de samenleving moet het uitgangspunt zijn. Een compleet nieuwe beeldtaal zou alle mensen op een gelijke manier moeten kunnen aanspreken. Hun ideeën hierover publiceren ze in het tijdschrift.

Van Doesburg was een kritisch mens mens met een uitgesproken mening. Ook ten opzichte van de leden van De Stijl was hij bijzonder kritisch. Dit leidde tot de nodige conflicten, waardoor de groep al snel uit elkaar viel. Van Doesburg was ervan overtuigd dat het universele het zou winnen van het individuele en dus probeerde hij van De Stijl een collectief te maken. Leden die afweken van de uitgangspunten van De Stijl of niet loyaal genoeg waren werden zonder pardon geroyeerd.

Theo van Doesburg overleed in 1931 te Davos in Zwitserland.

1 video's